การนำเทคโนโลยีมาแก้ปัญหาในอาชีพ
สัปดาห์ที่ 4 (แผนที่ 7–8)
เริ่มหน่วยที่ 2 · ดูว่าอาชีพต่าง ๆ ใช้เทคโนโลยีแก้ปัญหาอย่างไร และรู้จักกระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม
1เรียนจบแล้วนักเรียนจะ…
อธิบายการนำเทคโนโลยีมาแก้ปัญหาในอาชีพได้
วิเคราะห์ปัญหาและเทคโนโลยีที่ใช้แก้ปัญหาในอาชีพได้
มีความใฝ่เรียนรู้
📖 ตัวชี้วัด ว 4.1 ม.3/2–3/4
ระบุปัญหาหรือความต้องการของชุมชนหรือท้องถิ่นเพื่อพัฒนางานอาชีพ รวบรวมและวิเคราะห์ข้อมูลโดยคำนึงถึงทรัพย์สินทางปัญญา ออกแบบวิธีการแก้ปัญหา วางแผนและดำเนินการอย่างเป็นขั้นตอน ทดสอบ ประเมินผล ปรับปรุงแก้ไข และนำเสนอผลการแก้ปัญหา
2จากหน่วยที่ 1 สู่หน่วยที่ 2
🤔 ทบทวน
ในหน่วยที่ 1 เราได้ศึกษาเทคโนโลยีอะไรบ้าง และเทคโนโลยีเหล่านั้นต้องใช้ความรู้ด้านใดในการพัฒนา?
เทคโนโลยี 5G รถยนต์ไฟฟ้า และการจัดการโลจิสติกส์ ไม่ได้อยู่แค่ในข่าว แต่ถูกนำมา แก้ปัญหาในงานอาชีพ ของคนจำนวนมาก การแก้ปัญหาในชุมชนหรือในงานอาชีพต้องประยุกต์ใช้ความรู้จากหลายศาสตร์ โดยผ่าน กระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม
3ตัวอย่างการนำเทคโนโลยีมาแก้ปัญหาในอาชีพ
① บริการส่งอาหาร (Food Delivery)
ปัญหา
- คนทำงานไม่มีเวลาออกไปซื้ออาหาร
- ร้านอาหารเล็ก ๆ มีลูกค้าเฉพาะคนแถวร้าน
- ร้านไม่มีพนักงานส่งของเอง
เทคโนโลยีที่ใช้แก้ปัญหา
- แอปพลิเคชัน ให้ลูกค้าเลือกร้าน สั่งอาหาร และจ่ายเงินออนไลน์
- GPS / แผนที่ หาร้านใกล้ที่สุด และติดตามไรเดอร์
- เครือข่าย 4G/5G ส่งข้อมูลระหว่างลูกค้า ร้าน และไรเดอร์ทันที
- จักรยานยนต์ไฟฟ้า ช่วยลดค่าน้ำมันของไรเดอร์
② การขนส่งสินค้า
ปัญหา
- ลูกค้าไม่รู้ว่าพัสดุอยู่ที่ไหน
- ส่งของผิดที่ ส่งช้า ของเสียหาย
- ต้นทุนน้ำมันสูง
เทคโนโลยีที่ใช้แก้ปัญหา
- บาร์โค้ด/QR code และระบบติดตามพัสดุ
- ซอฟต์แวร์วางแผนเส้นทาง ลดระยะทางและเวลา
- รถควบคุมอุณหภูมิ สำหรับสินค้าสด
- รถขนส่งไฟฟ้า ลดค่าพลังงานและมลพิษ
③ การผลิตไฟฟ้า
ปัญหา
- ค่าไฟฟ้าสูง
- เชื้อเพลิงฟอสซิลลดลงและก่อมลพิษ
- พื้นที่ห่างไกลบางแห่งไฟฟ้าเข้าไม่ถึง
เทคโนโลยีที่ใช้แก้ปัญหา
- เซลล์สุริยะ (โซลาร์เซลล์) บนหลังคาบ้าน โรงเรียน ฟาร์ม
- กังหันลม และ พลังงานชีวมวล จากเศษวัสดุเกษตร
- แบตเตอรี่เก็บพลังงาน ใช้ไฟตอนกลางคืน
- ระบบสมาร์ตกริด ใช้ข้อมูลบริหารการจ่ายไฟให้คุ้มค่า
💡 สังเกต
ทุกตัวอย่างเริ่มจาก ปัญหาหรือความต้องการ ก่อน แล้วจึงเลือกเทคโนโลยีที่เหมาะสมมาแก้ ไม่ใช่เริ่มจากเทคโนโลยี
4กระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม 6 ขั้นตอน
เครื่องมือหลักที่เราจะใช้ตลอดหน่วยที่ 2 คือ กระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม ซึ่งเป็นกระบวนการทำงานเพื่อแก้ปัญหาหรือพัฒนางาน โดยใช้ความรู้วิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ และศาสตร์อื่น ๆ ช่วยให้ทำงานอย่างเป็นขั้นตอน
- ระบุปัญหาทำความเข้าใจปัญหาหรือความต้องการ และกำหนดกรอบของปัญหาให้ชัดเจน
- รวบรวมข้อมูลและแนวคิดที่เกี่ยวข้องกับปัญหาค้นหาข้อมูลและแนวทางที่เป็นไปได้หลาย ๆ แนวทาง
- ออกแบบวิธีการแก้ปัญหาเลือกแนวทางที่เหมาะสมที่สุดภายใต้เงื่อนไขและทรัพยากร แล้วออกแบบด้วยภาพร่าง/แผนภาพ
- วางแผนและดำเนินการแก้ปัญหากำหนดขั้นตอนและเวลาทำงาน แล้วลงมือสร้างชิ้นงานหรือวิธีการ
- ทดสอบ ประเมินผล และปรับปรุงแก้ไขตรวจว่าชิ้นงานแก้ปัญหาได้ตามกรอบหรือไม่ หาข้อบกพร่องและปรับปรุง
- นำเสนอวิธีการแก้ปัญหา ผลการแก้ปัญหาหรือชิ้นงานสื่อสารให้ผู้อื่นเข้าใจ ด้วยรายงาน วาจา โปสเตอร์ สื่อออนไลน์ ฯลฯ
🗓️ แผนการเรียนในหน่วยที่ 2
สัปดาห์ 5 ระบุปัญหา → สัปดาห์ 6 รวบรวมข้อมูลและออกแบบ → สัปดาห์ 7 ทดสอบและเขียนรายงาน → สัปดาห์ 8 นำเสนอผลงาน
นักเรียนจะได้ทำงานกลุ่มแก้ปัญหาจริงในชุมชนไปทีละขั้น
5สรุปบทเรียน
- เทคโนโลยีถูกนำมาแก้ปัญหาในงานอาชีพมากมาย เช่น บริการส่งอาหาร การขนส่งสินค้า การผลิตไฟฟ้า
- การแก้ปัญหาต้องเริ่มจาก ปัญหาหรือความต้องการ แล้วเลือกใช้ความรู้จากหลายศาสตร์
- กระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรมมี 6 ขั้น: ระบุปัญหา → รวบรวมข้อมูล → ออกแบบ → วางแผนและดำเนินการ → ทดสอบ ประเมินผล ปรับปรุง → นำเสนอ
6แบบฝึกหัดท้ายบท
เกณฑ์ผ่าน 80% ขึ้นไปตอนที่ 1 · เรียงขั้นตอนกระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม
เลือกชื่อขั้นตอนให้ตรงกับลำดับ
ตอนที่ 2 · เลือกคำตอบที่ถูกต้องที่สุด
ตอนที่ 3 · สืบค้นและนำเสนอ
เลือกนำเสนอเป็นแผนผังความคิด วาดภาพ หรือสไลด์ก็ได้ (ส่งรูปถ่ายหรือไฟล์ให้ครูตามช่องทางที่ครูกำหนด) แล้วสรุปสาระสำคัญลงช่องด้านล่าง
ส่งงานครู: กด คัดลอกคำตอบ แล้ววางส่งตามช่องทางที่ครูกำหนด หรือกด บันทึกเป็น PDF / พิมพ์